كسى است كه از دنيا رفته باشد . « 1 » 4 . فاضل مقداد : محاربه با خدا و رسول ، همان محاربه با مسلمانان است . خداوند محاربه با ايشان را محاربه با خدا و رسول دانسته تا مسأله را خيلى مهم قلمداد كند . معناى لغوى حرب ، سلب ( ربودن ) است مىگويند : « حرب الرجل ماله ؛ يعنى مالش ربوده شد » و شخص مالباخته را « محروب » و « حريب » مىگويند . در نزد فقيهان محارب هر كسى است كه سلاح بكشد براى ترساندن مردم ، چه در خشكى باشد و چه در دريا ، روز باشد يا شب ، ضعيف باشد يا قوى ، متهم باشد يا نه ، مرد باشد يا زن . قاطع طريق ( راهزن ) و مهاجم به مال و ناموس هم حكم محارب را دارد . « 2 » آراى فقيهان شيعه ( قائل به حبس ) 1 . شيخ طوسى : . . . حكم محارب اين است كه اگر امام به او دست يافت تعزيرش كند و تعزير اين است كه از شهر خودش تبعيد شود و در جاى ديگر حبس شود . در ميان اهل سنّت هم كسانى هستند كه مىگويند : در غير شهر خودش حبس مىشود و اين مذهب ماست جز اينكه اصحاب ما روايت كرده‌اند كه محارب در شهر خودش نبايد بماند . « 3 » 2 . ابو الصلاح حلبى : . . . اگر در محاربه‌شان ، قتل انجام داده باشند ، ولى مال نگرفته باشند [ امام مىتواند ] آنان را بكشد . . . و اگر قتلى نكرده و مالى نگرفته باشند ، آنان را از زمين با حبس يا از شهرى به شهر ديگر فرستادن نفى مىكند تا ايمان بياورند يا از آنان گذشت كند . « 4 » 3 . ابن زهره : اسيران غير از آنان كه ذكر شد از كسانى كه مسلحانه به گرفتن اموال دست زده‌اند اگر كشته‌اند و مالى نگرفته‌اند كشته مىشوند و اگر با كشتن ، مال را گرفته‌اند ، بعد از كشته شدن ، مصلوب مىشوند و اگر تنها مال را دزديده‌اند ، دست و پايشان از جهت خلاف هم بريده مىشود و اگر نكشته‌اند و مالى نربوده‌اند ، با حبس شدن يا از شهرى به

--> ( 1 ) . همان . ( 2 ) . كنز العرفان ، ج 2 ، ص 352 . ( 3 ) . مبسوط ، ج 8 ، ص 47 ؛ جواهر الكلام ( به نقل از : مبسوط ) ، ج 41 ، ص 593 چنين دارد : « لا يحبس في غيره و هذا هو مذهبنا ؛ در غير آن شهر حبس نمىشود و اين مذهب ماست » . ( 4 ) . كافى في الفقه ، ص 252 .